عدد رینولدز
می 13, 2020
درک ترمال ها (Understanding thermals)
می 16, 2020
نمایش همه

گردش در پاراگلایدر

اجرای گردش ها – Turns

گردشھا انواع متعددي داشته كه ھر كدام كاربرد متفاوتي دارد.قاعدتا" شما گردشھاي ابتدائي را از روي تپه آموزشي شروع كرده و احتمالا"قادر به تغيير زاويه مسير بيش از 90 درجه نبوده ايد. پيشرفت واقعي مھارتھاي شما در گردش با شروع پروازھاي بلندتر افزايش مي يابد.

ھدف:درك اصول گردش در پاراگلايدر و مھارت در انواع گردشھاي مفيد.

انواع گردش در پاراگلایدر

اولين چيزي كه مورد بررسي قرار خواھد گرفت ارائه تصوير روشني از چيزي ست كه در گردش اتفاق مي افتد.

در ابتدا تعريف چند واژه:

bank angel: زاويه بين يك خط فرضي كه از دو سر بال ميگذرد و محور افقي ( مطابق شكل پائين )

large bank angel: زاويه ايست كه در آن گردش با bank زياد انجام ميشود.

Heading change: تغيير جھت مسير حركت پاراگلايدر از نقطه شروع گردش تا نقطه خاتمه

گردش 180 درجه: گردشي است كه منجر به تغيير در خلاف جھت مسير اوليه ميشود.

گردش 360 درجه: يك دور گردش كامل را گويند.
 
 

گردشھا ميتوانند "سريع يا آرام" و "گود يا كارآ" باشند.گردشھاي سريع معمولا"با زاويه bank بالا ھمراه خواھند بود(وبالعكس).گردش كارآ يا بعبارتي efficient گردشي را گويند كه در آن اولا" گردش در كمترين سرعت (سرعتي بيشتر از نقطه atall) انجام شود ثانيا" گردش بصورت non-slipping باشد. به اين معني كه وسيله پروازي به جھت داخل گردش نيافتد كه غالبا" اين حالت در پاراگلايدر اتفاق نمي افتد.

گردش Efficient

Efficient در لغت بمعنای کارا و مؤثر ميباشد.زمانيكه شما گردش کردن را شروع كرديد شايد فقط كشيدن brake در جھت مورد نظر گردش را آموختيد. با پيشرفت كار جھت انجام گردشھاي كاراتر و مؤثرتر كشيدن brake در جھت گردش و بالا بردن ھمزمان brake مخالف نيز به آن اضافه شد كه نتيجه آن اجراي گردشھاي منظم تر با اعمال فشار كمتر بر روي brake ھا بود.در اين روش يك دست شما بسمت بالا و ديگري ھمزمان بسمت پائين حركت ميكند.در چنين گردشي احتمال وقوع spin كم ميشود.
 
 

جھت يادگيري انجام گردشھاي efficient از تغيير heading با زاويه بين 90 تا 180 شروع نمائيد.از سرعت متوسط استفاده كرده و بتدريج سرعت را كاھش دھيد. Spin را مد نظر قرار دھيد! كليد شما در efficiency و امنيت airspeed شما است.عكس العمل نرم و تدريجي بر روي brake ھا داشته و به airspeed توجه داشته باشيد.زمانيكه اعمال فشار بر روي brake ھا متوقف و ثابت شد مقدار airspeed بايستي يكنواخت بمانداگر ميزان airspeed ھنوز رو به كاھش ميباشد نشاندھنده اينست كه مقدارbrake بيش از اندازه گرفته شده كه در اين حالت فورا brake ھا را بسمت بالا حركت دھيد.در تمرينھاي خود سعي كنيد ميزان فشار بر روي brake، زاويه bank و airspeed را در شرايط مختلف گردش وزواياي آن (به لحاظ مقدارbank) حس كنيد.

چرا گردشھا بايستي efficient باشند؟ ھمه انواع گردشھا باعث كاھش ارتفاع و يا افزايش sink rate ميشوند. در گردش efficient ميزان sink rate به حداقل خود رسيده و ھمچنين باعث جلوگيري از افزايش سرعت زياد وسيله ميشودكه اين حالت مناسب پروازھاي soaring ميباشد.

بايستي به اين نكته توجه داشت كه در گردشھا بدليل وجود اثرات گريز از مركز نيروي G بوجود مي آيد.شما اين حالت را بارھا زمانيكه سوار اتوبوس شده ايد تجربه كرده ايد . در پاراگلايدر با زياد شدن مقدار bank angel مقدار نيروي G نيز بيشتر ميشود.

ھر چقدر مقدار نيروي G افزايش يابد ميزان sink rate و ھمچنين سرعت وسيله افزايش مي يابد ، بعبارت ديگر مثل اين است كه مقدار وزن درون harness افزايش يافته است. بعنوان نتيجه ميتوان اثرات گردش را بصورت يك جدول كه در شكل نشان داده شده است خلاصه كرد.

 
 

ھمانطور كه در شكل نشان داده شده ھر چه ميزان bank بيشتر باشد شعاع گردش كمتر، سرعت گردش بيشتر و مقدار sink rate تا 45 درجه bank كمتر و بالاتر از 45 درجه بيشتر ميشود.زمان گردش كه در جدول به آن اشاره شده شامل زمان ورود به گردش و خروج از آن نميشود.

نكته ای كه بايستي مد نظر قرار گيرد اينست كه

با زاويه bank بيشتر و اعمال نيروي G بيشتر تمامي اجزاء پاراگلايدر تحت فشار و تنش بيشتري قرار ميگيرند.گر چه پاراگلايدر توانائي تحمل نيروي G بيشتري را نسبت به بدن ما دارد ولي تكرار در اجراي مانورھا با ميزان G بالا نيازمند بازرسي مداوم از بال و line ھاي پاراگلايدر دارد.

گردش در پاراگلایدر با استفاده از جابجائي نيروي وزن

روش ديگري كه در جھت بھبود انجام گردشھاي efficient بكار ميروداستفاده از جابجائي نيروي وزن ميباشد که بمعنای چرخش بدن بسمت راست ھمراه با بالا آوردن پای چپ در صورت اجرای گردش در جھت راست و بالعکس در در صورت اجرای گردش در جھت چپ ميباشد.در شکل ذيل گردش بسمت چپ توسط اعمال فشار بر روی brake ھا و چرخش بدن و انتقال وزن نشان داده شده است.

 
 

شما ميتوانيد اين حرکت را بر روی يک صندلی يا شبيه ساز ديگری تمرين نمائيد.

ماداميکه شما به اعمال فشار بر روی brake و نگه داشتن وزن در جھت گردش داخل گردش ادامه ميدھيد گردش شما سريعتر و با bank بيشتر انجام ميشود.بنابراين زمانيکه شما به مقدارbank دلخواه رسيديد brake ھا بايستی در مرکز قرار گرفته ‚ وزن بطور مساوی توزيع شده و دستھا در موقعيت برابر قرار گيرند.در اينصورت مقدار زاويه bank ثابت باقی مانده و شما در صورتيکه ميخواھيد در پيچ گود وارد نشويد ميتوانيد سرعت را جھت انجام گردش efficient کنترل نمائيد.

خاتمه دادن به گردش

جھت متوقف کردن گردش بال بايستی در حالت level يعنی بدون زاويه bank درآيد.بدين منظور درست مثل زمان شروع گردش در زمان خاتمه نيز بايستی دو عمل کنترلی بر روی وسيله انجام شود: 1-کنترل سرعت 2-چرخش يا roll جھت خاتمه گردش ابتدا بايستی با کشيدن brake خارج گردش شروع کرده و ھمزمان brake داخل گردش را بالا ببريد ھمچنين وزن و بدن را بسمت خارج گردش جابجا کنيد.سپس ھر دو brake را بآرامی رھا کرده تا وسيله سرعت بيشتری پيدا کند. بخاطر داشته باشيد که ھر چه مقدار bank بيشتر باشد نيروی بيشتری بايد بر روی brake ھا اعمال شود.مقدار اعمال فشار بر روی brake وزمان مورد نياز خروج بايستی مشابه زمان ورود به گردش باشد.

ارزيابی مھارت: زمانی شما از مھارت کافی در انجام گردشھای efficient برخوردار ميشويد که گردشھا را با استفاده از brake و انتقال وزن تواما" در جھات مختلف باندازه 180 درجه تغيير heading و بدون تاب خوردن و شيرجه کردن بال بانجام برسانيد.

گردش در پاراگلایدر به کمک رايزرھای عقب

در تمرينھای کنترل بال بر روی زمين شما با چگونگی کنترل و ھدايت بال با استفاده از رايزرھا آشنا ميشويد که مشابه آن در ھوا نيز وجود دارد.ولی درخصوص استفاده از رايزرھای جلوئی بعلت امکان ايجاد تاشدگی در بال بايستی دقت کرده و فقط از رايزرھای عقب استفاده کنيد.تمرينھا را در ارتفاع و فضای مناسب از لحاظ دوری از موانع ادامه دھيد رايزرھای چپ را جھت گردش به چپ و راست را جھت گردش به راست بکشيد و ببينيد چقدر بر روی وسيله کنترل داريد حال ھمين عمل را ھمراه با جابجائی وزن انجام دھيد.کنترل بيشتر ميشود اينطور نيست؟ اين تمرين را ادامه داده تا با اين وضعيت بخوبی آشنا شده و بتوانيد landing را با استفاده از رايزرھا و انتقال وزن بخوبی انجام دھيد. اين روشی است که ميتوان از آن در صورتيکه brake را از دست بدھيم استفاده کنيم.دقت کنيد اعمال فشار بر روی رايزرھا بآرامی باشد تا از بھم ريختگی بال جلوگيری شود.

اجرای گردش 360 درجه

يک گردش دايره ای شکل ميتواند مانور مفيدی جھت کنترل ارتفاع ‚ ماندن در يک بسته ھوائی جھت افزايش ارتفاع (ترمال) و يا جھت لذت بردن باشد اين گردش را از اين جھت 360 درجه مينامند که در يک دور کامل گردش باندازه 360 درجه تغيير heading حاصل ميشود.خلبانان در شروع يادگيری گردشھای 360 بدليل مشکلات ادراکی ميتوانند دچار دردسر شوند. اين مشکلات عبارتند از: vertigo ، wind drift و از دست دادن ارتباط چشمی با منطقه landing

Vertigo يا از دست دادن موقعيت در ھوا يک عامل مکانيزم تعادل بدن ميباشد که در ادامه به آن خواھيم پرداخت. Wind drift نيز يک مسئله مھم ميباشد که در بخش گردش در باد بآن پرداخته ميشود و نھايتا"شما ميتوانيد مشکل از دست دادن ارتباط چشمی با منطقه landing را با انجام گردشھای 360 در ارتفاع بالا و بدين صورت که بعد از اتمام گردشھا خود را در روبروی منطقه landing قرار دھيد حل نمائيد.

جھت اجتناب از وقوع مشکلات فوق ‚ گردشھای 360 اوليه بايستی در بادھای ملايم و آرام و در نزديکی يک منطقه landing وسيع با حداقل 150 متر ارتفاع از زمين و بدور از موانع انجام شود.چنين ارتفاعی از اين نظر که اگر شما نتوانيد گردش را کامل انجام دھيد فضائی برای برگشت به جھت اوليه را داشته باشيد لازم و ضروری است.

گردشھای 360 اوليه بايستی يک دور و با bank 20 درجه اجرا شود مگر اينکه از ارتفاع مناسب برخوردار بوده که يک دور گردش ديگر نيز قابل اجرا ميباشد.سعی کنيد در ابتدا بجای اجرای گردشھای متوالی از تک گردش ولی بصورت coordinate استفاده کنيد. بمرور گردشھا را به يک دور و نيم افزايش داده و اين تمرين را در دو جھت انجام دھيد سپس تعداد گردش را به دو دور افزايش دھيد.سعی کنيد بآرامی و نرمی در گردشھا وارد شويد .در گردش 360 میزان air speed از حالت پرواز مستقيم بيشتر ميشود ولی در صورتی گردش شما نرمتر و يکنواخت تر خواھد شد که در ھنگام ورود گردش اجازه ندھيد سرعت به مقدار بالای خود برسد .

عکس العمل گلايدرھا به زوايای bank مختلف متفاوت ميباشد. در برخی از مدلھا ممکن است نياز به گرفتن کمی brake خارج گردش برای جلوگيری از bank بيشتر و گود شدن گردشھا داشته باشيد.در گلايدرھای مقدماتی شما ممکن است برای جلوگيری از خارج شدن گردش ، brake داخل گردش را حفظ نمائيد.به ھر حال شما بايستی بر روی حفظ نمودن يک مقدار bank ثابت و سرعت ثابت تمرکز نمائيد.

قدم بعدی انجام و اجرای گردش 360 با زاويه bank بيشتر ميباشد. جت انجام اين کار مجددا" از روش تدريجی استفاده نموده و بطور ثابت موقعيت کنترلی خود را جھت حفظ سرعت يکنواخت مد نظر قرار دھيد.مجددا" از ارتفاع بالا شروع نموده تا بتوانيد به گردشھای متوالی با زاويه bank 45 درجه برسيد.بعد از اين تمرين سعی کنيد اجرای 360 از يک جھت به جھت ديگر تغيير دھيد.زمانيکه سما مسلط به اجرای گردشھا در شرايط بدون شديدميتوانيد کار را در ھوای با باد ملايم و تھايتا" در بادھای بيشتر ادامه دھيد. ياد بگيريد گردشھای پيوسته و متوالی را با روش قدم به قدم اجرا نموده تا نھايتا" بتوانيد گردشھای دايره ای شکل را بدون مشکل در آسمان اجرا نمائيد.

ارزيابی مھارت: مھارت شما در اجرای 360 زمانی بھينه خواھد شد که قادر باشيد گردشھای 360 پی در پی در جھات مختلف وبا زاويه bank مختلف با ماکزيمم efficiency و کنترل سرعت در ھنگام گردش اجرا نمائيد.ھمچنين تغيير جھت گردش بايستی کاملا" يکنواخت ‚ نرم و قابل کنترل اجرا شود.

گردش گود- Spiral

گردش گود زمانی رخ ميدھد که وسيله وارد bank با سرعت زياد ميشود. در حقيقت اگر شما در حال پرواز نرمال بوده و يکی ازbrake ھا را بکشيدو کنترلی بر سرعت نداشته باشيد گردش بحالت تند و بسمت پائين تبديل شده و مقدار bank نيزافزايش می يابد.در اين حالت گردشھا منظم بوده ولی سرعت گردش و مقدار نيروی G بطور قابل ملاحظه ای افزايش می يابد. چنين گردشھای dive و پيوسته را spiral گويند.

 
 

Spiral کاربرد زيادی در کاھش ارتفاع داشته که نھايتا" بايستی آموخته شود که البته اين آموزش بايستی بتدريج ‚ با دقت و در شروع با اجرای گردشھای کم عمق انجام شود.ھرگز spiral را در ارتفاع کمتر از 300 متر اجرا نکرده و حتما" تحت راھنمائيھای يک مربی با تجربه و تر جيحا" بر روی آب اجرا نمائيد. جھت اجرای spiral يک brake را کشيده و brake مخالف را ھمزمان بالا ببريدسرعت را تعديل نکرده و اجازه دھيد در حاليکه بال گردش ميکند به حالت شيرجه يا dive وارد شود.بزودی نيروی G بوجود ميآيد که به اين علت در ابتدا يادگيری ‚ از اجرای spiral با سرعت و bank زياد اجتناب کنيد.

در شروع از تکنيک roll استفاده نموده و زاويه bank را 30 درجه در نظر بگيريد. بسياری از پاراگلايدرھا در گردش تمايل به افزايش bank زمانيکه مقدار آن از 30 يا 40 درجه ميگذرد دارند خطری که وجود دارد اينست که بدليل زاويه bank بالا نيروی G و چرخش سريع ميتواند باعث گم کردن جھت اصلی گردد.جھت جلوگيری از اين حالت قابليت خود را بتدريج و با بيشترکردن زاويه bank و تعداد گردشھا بالا ببريد. ھر لحظه که احساس کرديد ميزان bank ويا سرعت بدون دخالت يا خواست شما افزايش می يابد گردشھا را متوقف کنيد.

جھت متوقف نمودن يک گردش گود يا spiral فقط brake خارج گردش را باندازه مقدار يک گردش efficient بکشيد. کار را بآرامی و بتدريج انجام داده تا از تاب خوردن و يا بوجود آمدن حالت wing over جلوگيری شود.توجه داشته باشيد که يک spiral ميتواندبطور ناخواسته ھنگام خروج از يک مانور stall, spin و يا تا شدگی بال رخ دھد.اگر شما ميزان چرخش و نيروھا را بيش از تجربيات قبلی خود احساس کرديد فورا spiral را متوقف کنيداگر از ارتفاع لازم برخوردار نبوده و نزديک زمين ھستيد از چتر کمکی استفاده کنيد.

ھميشه بياد داشته باشيد که spiral باعث کاھش سريع ارتفاع ميگردد.

تشخيص موقعيت در آسمان

برخی افراد در تشخيص موقعيت خود در فضای سه بعدی مشکل دارند. اين مشکلات زمانيکه آنھا گردشھائی با تغييرheading 90 درجه يا بيشتر را انجام ميدھند افزايش می يابد.برخی حالت vertigo يا گم گشتگی (disorientation) را نيز تجربه ميکنند.اين مشکلات اصولا" منشاء فيزيولوزيکی داشته و به بخش اعظم آن ميتوان بوسيله تمرين غلبه نمود.اگر در ھر جائی حتی تپه آموزشی دچار گيجی يا گم گشتگی شديد به مربی خود اطلاع دھيد.مربی تمرينھائی را برای غلبه بر اين مشکل به شما پيشنھاد مي دھد. کاری که شما ميتوانيد انجام دھيد تمرين چرخش ميباشد.دور خودتان مثل يک فرفره بچرخيد و يا به يک زمين بازی رفته وسوار چرخ فلکی که حول محور عمودی ميچرخد شويد. با اين روشھا ميتوانيد بتدريج توان خود را افزايش دھيد.

در مرحله شروع گردشھا را بآرامی اجرا کرده و بتدريج سرعت را افزايش دھيد.با تمرين مغز شما بمرور خود را با اين حالت تطبيق مي دھد.ھنگام گردش بطرف داخل بال نگاه کرده و به زمين که در حال چرخش ميباشد نگاه نکنيد.ھمچنين سر خود را ھنگام گردش حرکت ندھيد.ھر کار اضافی ميتواند باعث پريشانی حواس شما بشود.نھايتا" شما با رعايت اين موارد می توانيد توان خود را در اجرای گردشھا بالا ببريد. در زمان شروع گردش به اين توصيه ھا دقت کنيد.

در گردش بدين علت وضعيت پيچيده ميشود که چشمھا بطور اتوماتيک بسمت جلو چرخيده و مايع داخل گوش درونی با گردشھای پيوسته ساکن ميشود نتيجه اين ميشود که بعد از 20 ثانيه تغيير در واکنش بوجود می آيد. از اينرو شما ممکن است که برای يک گردش 180 يا 360 درجه به مشکلی برخورد نکنيد ولی وقتيکه تعداد گردشھا بيشتر شد مشکلات بوجود می آيند.به اين دليل است که قويا" توصيه ميشود که يادگيری گردشھا بايستی بتدريج و مرحله به مرحله انجام گردد.

باز بودن مسير گردشھا:

بخش بسيار مھم در ھر گردش باز بودن مسير مورد انتظار ميباشد. كه اصطلاحا" به آن Clearing گويند.

از آنجائيكه شما نمي توانيد ھنگام پرواز پشت سر خود را ببينيد، شما ممكن است ندانيد كه چه چيزي يا كسي در پشت وسيله شما وجود دارد.

بنابراين در گردش ابتدا از Clear بودن مسيري كه مي خواھيم در آن وارد شويم با نگاه كردن از طرفين شانه ھا اطمينان حاصل نمائيم. اين عمل مي تواند خلبانان ديگر را از كاري كه قصد انجام آن را داريد نيز آگاه سازد. اگر آنھا به اندازه ای به شما نزديك باشند كه احتمال برخورد وجود داشته باشد آنھا با دقت شما را زير نظر خواھند داشت . حركت دادن سر به دفعات بھترين راه جھت اطمينان از جلب توجه ديگر خلبانان از وضعيت شما ميباشد. ھمچنين در زمانھاي مقتضي از صدا و فرياد جھت ارتباط استفاده نمائيد. گاھي اوقات يك تكان بازو بصورت حالت پمپ در جھت مورد انتظار گردش نيز مي تواند موثر باشد.

اولين قدم در شروع ھر گردش Clear كردن آن، بعبارتي اطمينان از باز بودن مسير گردش ميباشد. گردشھاي خود را فقط بعد از اطمينان از وجود فضاي كافي انجام دھيد. در كليه گردشھا عمل Clearing را حتي در حالتيكه شما تنھا در آسمان قرار داريد انجام دھيد. اين امر باعث يك عادت شده كه نتيجه آن حفظ زندگي شما ميباشد.

تمرين گردش در پاراگلایدر:

در اينجا يك برنامه تدريجي و ايمن جھت يادگيري گردشھا آورده شده است.

1. گردشھا را با مقدار Bank كم و تغيير Heading را تا ° 90 شروع كنيد.

2. كار را با مرتبط كردن گردشھا ادامه دھيد. بدين معني كه زمانيكه از يك گردش خارج شديد وارد گردش ديگري با Bank جديد و در جھت مخالف شويد. كار را با تغيير Heading 45 درجه شروع كنيد سپس تا 90 درجه مطابق شكل ادامه دھيد. گردشھا ار بطور پيوسته و نرم از يك گردش به گردش ديگر انجام دھيد.
 
 

3. گردشھا را بصورت تك و 180 درجه انجام دھيد. بخاطر داشته باشيد كه اين گردشھا چيزي بيش از گردشھا 90 درجه پيوسته نمي باشند. بعد از انجام حدود 10 گردش 180 بطور جدا، مطابق شكل آنھا را به ھم وصل كرده و گردشھا را بطور پيوسته انجام دھيد.

4. بر روي گردشھا با Bank بيشتر كار كنيد. ابتدا گردشھاي ° 90 و سپس 180 درجه را با مقدار Bank 30 درجه را انجام دھيد.

5. سپس گردشھاي 360 درجه شبيه گردشھاي پيوسته 180 درجه شروع كنيد. اين تمرينھا را ابتدا در ارتفاع بالا و برروي منطقه Landing در باد تقريبا" صفر انجام دھيد. ابتدا يك گردش 360 انجام داده (درجھات مختلف) اين تمرين را حدود 10 بار انجام دھيد. ورود به گردش، سرعت و خروج از آنرا كنترل كنيد. ھيچ تمايلي به Stall يا شيرجه در بال در حين انجام مانور نمي بايست بوجود آيد. بر روي سرعت، نيروي G و كنترل نيروھا و موقعيت دستانتان تمركزكنيد.

6. كار را با اضافه كردن يك دور به ھر گردش در 360 دنبال كنيد. كار را بتدريج ادامه داده تا به ھر تعداد گردش 360 كه بطور متوالي مي خواھيد انجام دھيد برسيد. بخاطر داشته باشيد ھر چه گردش با Bank بيشتر، ميزان گم كردن جھت بدليل بيشتر شدن سرعت گردش و نيروي G بيشتر ميشود.

7. تمرين گردش 360 را تا جائيكه شما بتوانيد دقيقا" مي خواھيد در آن جھت قرار بگيريد ادامه دھيد. مقدار افزايش Bank را در گردشھاي متوالي تمرين كنيد. اين تمرينھا براي كاھش ارتفاع و ھمچنين استفاده از ترمالھا مفيد خواھد بود.

8. نھايتا" انجام مانور Spiral Dive را به ھمان شيوه تدريجي و با اجراي 360 متوالي ياد بگيريد. Spiral يكي از مانورائي است كه در آن بيشترين ميزان گم كردن جھت نسبت به ديگر گردشھا را دارد بنابراين شما بايستي به خوبي، اجراي گردشھاي متوالي مانوس شده باشيد قبل از اينكه Spiral را اجرا نمائيد.

برگرفته از کتاب: Art of Paragliding Book

تھيه و تنظيم : عليرضا اديب پرور

Hourmaz
Hourmaz

آکادمی پاراگلایدر هورمز

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *